Wat is lift, clean and place in golf?

Een tijdelijke plaatselijke regel die op kort gemaaide delen (fairway, voorgreen) toestaat om je bal op te pakken, schoon te maken en binnen 15 cm van de oorspronkelijke plek te plaatsen — niet dichter bij de hole. Bedoeld voor slechte baan-condities, vaak in winter actief.

Wanneer gelden winterregels in golf?

Alleen als de clubcommissie ze actief heeft verklaard. Dat wordt aangegeven op het bord bij de starter/eerste tee, op de clubwebsite en soms in de app. Typisch in periodes met natte, beschadigde of vorstgevoelige banen.

Mag je in de rough plaatsen bij winterregels?

Nee. Lift, clean and place geldt alleen op kort gemaaide delen — fairway en voorgreen. In de rough moet je je bal spelen zoals hij ligt, tenzij hij plugged is of in GUR ligt.

Telt een ronde met winterregels voor je handicap?

Ja, mits de club de ronde als qualifying markeert. Winterregels maken een ronde niet automatisch non-qualifying. Alleen bij extreme condities (sneeuw, tijdelijke greens) sluit een club soms qualifying tijdelijk uit.

Hoe ver mag je je bal plaatsen onder lift, clean and place?

Meestal 15 cm (één scorekaart-lengte). Sommige clubs hanteren 30 cm of een specifieke club-lengte. Lees altijd het bord — de afstand staat er expliciet op.

Beginners

Winterregels in golf: lift, clean and place uitgelegd

Door Ruben van Laar

Golftrainer & materiaalexpert · 20 mei 2026 · 6 min lezen

Kort antwoord

Winterregels (preferred lies / lift clean and place) zijn tijdelijke plaatselijke regels die clubs activeren in slechte baan-condities — typisch mag je je bal op de kort gemaaide delen (fairway) binnen 15 cm oppakken, schoonmaken en terugplaatsen zonder strafslag.

In het kort

Winterregels = tijdelijke plaatselijke regels (Local Rules)
Standaard: lift, clean and place binnen 15 cm op fairway
Geldt alleen op kort gemaaide delen, NIET in de rough
Bal mag niet meer dan één keer geplaatst worden
Aparte regels voor GUR, mats en pluggen — kijk altijd het bord bij de eerste tee

Wat zijn winterregels?

In de officiële Rules of Golf van de R&A bestaan geen "winterregels". Wat we in Nederland en België zo noemen, zijn tijdelijke plaatselijke regels (Local Rules) die een golfclub kan activeren wanneer de baan-condities slecht zijn — meestal in de wintermaanden, maar ook na zware regen in andere seizoenen.

De clubcommissie of greenkeeper bepaalt wanneer ze gelden. Aankondiging gebeurt via:

Bord bij de starter/eerste tee (verplicht).
Clubwebsite of nieuwsbrief.
App (sommige clubs).

Lees het bord altijd vóór je ronde — regels verschillen per club.

De drie meest voorkomende winterregels

1. Preferred lies / lift, clean and place

Het bekendste. Officiële formulering volgens R&A Model Local Rule E-3:

> "Wanneer de bal in een gemaaid deel van het algemene gebied ligt, mag de speler de bal opnemen, schoonmaken en plaatsen binnen [meestal 15 cm] van de oorspronkelijke plek, niet dichter bij de hole."

Belangrijke details:

Alleen op fairway en voorgreen (kort gemaaid). NIET in de rough.
Markeer je bal voor je hem oppakt (anders 1 strafslag).
Plaats binnen de afgesproken afstand (15 cm = scorekaartlengte; sommige clubs hanteren 30 cm).
De bal mag maar één keer geplaatst worden. Daarna ligt hij in spel.
Niet dichter bij de hole plaatsen.

2. Grondbedekking en mats

Sommige clubs leggen in winter rubberen of kunstgras-matjes op fairways. Lokale regel:

> "Op fairway: bal opnemen en plaatsen op een mat binnen 15 cm. Hierna ligt de bal in spel."

Of:

> "Op fairway: bal moet worden gespeeld vanaf een mat."

Lees zorgvuldig — sommige clubs verbieden dan om vanaf de fairway zelf te slaan (om de turf te beschermen).

3. Grond in bewerking (GUR)

GUR = Ground Under Repair. Niet specifiek een winterregel, maar wel veel actiever in winter doordat:

Pluggen (verticaal opgenomen graspluggen) overal liggen.
Beschadigde delen door drainage of zware regen gemarkeerd zijn.
Wheel ruts van karretjes gemarkeerd worden.

Bij GUR: gratis drop één clublengte van het dichtstbijzijnde "fully relief" punt, niet dichter bij de hole.

Wat NIET mag onder winterregels

In de rough plaatsen — alleen op de kort gemaaide delen (fairway, voorgreen, soms tee).
Op de green plaatsen — daar geldt sowieso al dat je mag markeren en schoonmaken.
Plaatsen om over een hindernis te komen — alleen binnen de afgesproken afstand, niet om strategische voordeel.
Twee keer plaatsen — na één keer ligt de bal in spel.
Plaatsen zonder markering — markeer altijd eerst, anders strafslag.

Pluggen (embedded ball)

Sinds 2019 mag je bij een embedded ball (bal die in eigen pitchmark zit) overal in het algemene gebied (fairway én rough) gratis dropping krijgen — niet alleen op fairway. Lokaal kan dit nog uitgebreid worden.

Voorbeeld scorekaart-tekst

Een typische Nederlandse winterborderegel:

> *"Winterregels actief van 1 november tot 31 maart. Op alle gemaaide delen van het algemene gebied mag de bal worden opgenomen, schoongemaakt en geplaatst binnen 15 cm van de oorspronkelijke plek, niet dichter bij de hole. GUR rondom drainage-werkzaamheden 17 en 12; gratis drop conform Regel 16.1. Pluggen tellen als GUR. Buggies alleen op paden."*

Telt deze ronde voor mijn handicap?

Ja, ook met winterregels actief. Een ronde onder lokale winterregels is gewoon qualifying — mits de club hem als qualifying markeert. Sommige clubs sluiten in extreme condities (sneeuw, vorst) qualifying tijdelijk uit; ook dat staat op het bord.

Materiaal: bescherm je clubs

In winter staat de baan vaak op tijdelijke greens en met zachte/natte fairways. Lees ook onze gids winterregels en materiaal-onderhoud voor tips om je clubs en handschoenen in winter goed te onderhouden, en de golfjas-keuzehulp voor de juiste waterdichte kleding.